Khi gặp tổn thương khớp vai phức tạp liên quan đến mất ổn định tái phát kèm theo khuyết tật xương đầu trên (Hill–Sachs lesion), phương pháp điều trị nội soi **Reverse Bankart** đang trở thành lựa chọn hàng đầu. Kỹ thuật này không chỉ sửa chữa sụn viền (labrum) mà còn giải quyết vấn đề cơ học của tổn thương xương bằng cách sử dụng nguyên lý lấp đầy (remplissage). Dưới đây là phân tích chi tiết về quy trình thực hiện dựa trên các tài liệu phẫu thuật chỉnh hình.
Kỹ thuật chuẩn bị và đánh giá tiền phẫu
Trước khi tiến hành phẫu thuật, việc đánh giá kỹ lưỡng là bắt buộc. Theo các hướng dẫn trong Campbell’s Operative Orthopaedics, cần phải xác định rõ vị trí tổn thương Hill–Sachs trên đầu xương cánh tay so với rìa khớp thái dương ([1]). Việc này giúp lập kế hoạch cho việc đặt các cổng phẫu thuật chính xác. Ngoài ra, độ mất xương của khớp thái dương là yếu tố quyết định chỉ định phương pháp; khi mức mất xương vượt quá khoảng 13,5%–17,3%, có thể cần cân nhắc các thủ thuật liên quan đến xương thay vì chỉ sửa sụn viền đơn thuần [2].
Về mặt kỹ thuật nội soi, việc chuẩn bị cổng là bước đầu tiên quan trọng. Các tài liệu cho thấy cần thiết lập một cổng hậu (posterior portal) nằm trực tiếp trên tổn thương Hill–Sachs để tạo điều kiện cho các thao tác sau này [3]. Cổng làm việc chính thường được đặt ở khoảng 5 giờ hoặc 7 giờ trên rìa khớp thái dương, tùy thuộc vào vị trí tổn thương sụn viền trước (Bankart lesion) cụ thể [5].
Nguyên lý lấp đầy và xử lý tổn thương Hill–Sachs
Trái với cách tiếp cận truyền thống, kỹ thuật Reverse Bankart tập trung vào việc đưa phần mềm (bao gồm sụn viền sau và cơ) vào trong để lấp đầy khuyết tật xương. Theo mô tả chi tiết từ Campbell’s Operative Orthopaedics, quá trình này bắt đầu bằng việc làm sạch bề mặt tổn thương Hill–Sachs nhẹ nhàng để tạo điều kiện cho neo định vị tốt hơn [1]. Mục tiêu là đưa sụn viền sau và cơ hạ sườn (infraspinatus) vào trong khuyết tật xương, giúp ổn định khớp khi có lực kéo theo hướng trước.
Quy trình cụ thể bao gồm việc điều chỉnh vị trí ống thông qua cổng hậu để đảm bảo đầu xương cánh tay nằm thẳng hàng với tổn thương Hill–Sachs [3]. Sau đó, các neo (anchors) được đặt vào hai phía của tổn thương: một bên hạ và một bên trên. Các chỉ dẫn cho thấy việc sử dụng các sợi dây may (sutures) để kéo cơ hạ sườn và màng bao khớp hậu về phía trong là then chốt [4]. Một số kỹ thuật hiện đại đã phát triển phương pháp không dùng nút (knotless) để tăng tính thẩm mỹ và độ chắc chắn của vết thương, tuy nhiên nguyên lý cơ bản vẫn giữ nguyên là lấp đầy khuyết tật bằng mô mềm.
Quy trình thực hiện các bước phẫu thuật
Trong giai đoạn thực hiện phẫu thuật, bác sĩ sẽ tiến hành làm sạch bề mặt tổn thương sụn viền trước và toàn bộ màng bao khớp hậu dưới [1]. Việc này tạo nền tảng vững chắc cho việc gắn neo. Các bước sau đây thường được thực hiện tuần tự:
- Đặt neo thứ nhất: Thường được đặt ở vị trí hạ của tổn thương Hill–Sachs thông qua cổng hậu hoặc cổng trước tùy phương pháp cụ thể.
- Kéo sợi dây may: Sử dụng dụng cụ cầm (grasper) để kéo một đầu của sợi dây xuống khoảng 1 cm so với điểm vào cổng ban đầu, tạo lực kéo giữ cơ và sụn viền trong vị trí lấp đầy.
- Đặt neo thứ hai: Đặt neo ở phía trên của tổn thương Hill–Sachs để hỗ trợ cấu trúc sửa chữa.
- Gắn kết và hoàn thiện: Các nút dây được buộc ra ngoài khớp (extraarticular) để tránh gây tổn thương sụn, đảm bảo sự ổn định lâu dài của khớp vai.
Bài viết này tập trung vào các khía cạnh cơ bản của kỹ thuật Reverse Bankart. Các chi tiết về biến chứng hoặc phương pháp mở có thể khác biệt tùy theo từng trường hợp lâm sàng cụ thể và kinh nghiệm của bác sĩ phẫu thuật.
Tài liệu tham khảo
- [1] Campbell's Operative Orthopaedics, 15th Edition, 2026, trang 3183
- [2] Rockwood and Green's Fractures in Adults, 10th Edition, 2025, trang 1276
- [3] Campbell's Operative Orthopaedics, 15th Edition, 2026, trang 3183
- [4] Campbell's Operative Orthopaedics, 15th Edition, 2026, trang 3183
- [5] Campbell's Operative Orthopaedics, 15th Edition, 2026, trang 3174